ติดตั้งโซลาร์เซลล์ต้องมีระบบป้องกันไฟฟ้าฝั่ง DC และ AC เช่น เบรกเกอร์ สวิตช์ตัดตอน SPD สายดิน และ Anti-Islanding เช็กรายการสำคัญก่อนติดตั้ง

โดยทั่วไปสามารถแบ่งได้เป็น 4 ส่วนหลัก ได้แก่
ระบบป้องกันฝั่งแผงโซลาร์เซลล์หรือฝั่ง DC
ระบบป้องกันฝั่งไฟฟ้ากระแสสลับหรือฝั่ง AC
ระบบสายดินและการป้องกันแรงดันกระชาก
ระบบป้องกันการเชื่อมต่อกับโครงข่ายไฟฟ้า
อุปกรณ์ที่ต้องใช้จริงขึ้นอยู่กับขนาดระบบ จำนวนสตริง รูปแบบอินเวอร์เตอร์ ระบบไฟเดิม การติดตั้งแบตเตอรี่ และข้อกำหนดของการไฟฟ้า ไม่ควรเลือกจากชุดอุปกรณ์สำเร็จรูปเพียงอย่างเดียว

ตำแหน่งที่พบได้บ่อย ได้แก่
ใกล้อินเวอร์เตอร์
ภายในตู้ DC
รวมอยู่ภายในอินเวอร์เตอร์
บริเวณที่ช่างเข้าถึงได้ง่ายและเห็นชัด
แม้อินเวอร์เตอร์บางรุ่นจะมี DC Switch ในตัว แต่ยังต้องตรวจว่าการตัดแยกครอบคลุมวงจรตามแบบติดตั้งหรือไม่
อุปกรณ์ป้องกันกระแสเกินฝั่ง DC ทำหน้าที่ลดความเสียหายจากกระแสย้อน กระแสลัดวงจร หรือความผิดปกติระหว่างสตริง
ระบบที่มีแผงเพียงหนึ่งสตริงอาจมีเงื่อนไขการใช้อุปกรณ์ต่างจากระบบที่ต่อหลายสตริงเข้าด้วยกัน ดังนั้นไม่ใช่ทุกระบบจะต้องใช้ฟิวส์จำนวนเท่ากัน
การเลือกฟิวส์หรือเบรกเกอร์ต้องพิจารณา
กระแสลัดวงจรของแผง
จำนวนแผงในแต่ละสตริง
จำนวนสตริงที่ต่อขนาน
ค่ากระแสย้อนสูงสุดที่แผงรับได้
แรงดันเปิดวงจรสูงสุด
อุณหภูมิบริเวณติดตั้ง
ขนาดสายไฟ DC
ควรใช้อุปกรณ์ที่ระบุสำหรับงาน PV และรองรับแรงดัน DC ของระบบ ไม่ควรเลือกจากขนาดกระแสเพียงอย่างเดียว
ฟิวส์แต่ละสตริง
เบรกเกอร์ DC
DC Isolator
SPD ฝั่ง DC
จุดต่อสายดิน
อุปกรณ์ตรวจวัดกระแส
ป้ายระบุวงจร
ตู้ควรเหมาะกับการติดตั้งภายนอก มีระดับการป้องกันฝุ่นและน้ำตามสภาพหน้างาน และไม่วางในตำแหน่งที่โดนแดดหรือฝนโดยตรงเกินความจำเป็น
แรงดันใช้งานต่อเนื่องสูงสุด
แรงดันเปิดวงจรของสตริงในสภาพอากาศเย็น
ประเภทของระบบต่อลงดิน
ระยะสายระหว่างแผงกับอินเวอร์เตอร์
ระบบป้องกันฟ้าผ่าของอาคาร
ระดับความเสี่ยงจากฟ้าผ่าในพื้นที่
ไม่ควรใช้ SPD ฝั่ง AC แทน SPD ฝั่ง DC
ควรตรวจสอบว่า
สายมีขนาดเหมาะกับกระแสและระยะทาง
ขั้วต่อเข้ากันได้ทั้งรุ่นและผู้ผลิต
ย้ำสายด้วยเครื่องมือที่ถูกต้อง
ไม่มีสายห้อยหรือเสียดสีกับหลังคา
สายไม่แช่น้ำหรือสัมผัสขอบโลหะ
มีป้ายเตือนว่าเป็นวงจร DC

เบรกเกอร์ AC ใช้ป้องกันกระแสเกินและตัดแยกวงจรจากอินเวอร์เตอร์ไปยังตู้ไฟหลัก
ขนาดเบรกเกอร์ต้องสัมพันธ์กับ
กำลังของอินเวอร์เตอร์
กระแสขาออกสูงสุด
ระบบไฟหนึ่งเฟสหรือสามเฟส
ขนาดสายไฟ
วิธีเดินสาย
อุณหภูมิ
ระยะทางจากอินเวอร์เตอร์ถึงตู้ไฟ
ไม่ควรเพิ่มขนาดเบรกเกอร์โดยไม่ตรวจสอบสายไฟ เพราะเบรกเกอร์มีหน้าที่ป้องกันสายและวงจร ไม่ใช่ป้องกันตัวอินเวอร์เตอร์เพียงอย่างเดียว
ระบบควรมีอุปกรณ์ที่สามารถตัดแยกอินเวอร์เตอร์ออกจากระบบไฟของอาคารได้อย่างชัดเจน เพื่อใช้ตรวจสอบ ซ่อมบำรุง หรือปิดระบบในกรณีฉุกเฉิน
สวิตช์ควรอยู่ในตำแหน่งที่เข้าถึงง่าย มีป้ายระบุ และสามารถมองเห็นสถานะเปิด–ปิดได้ชัดเจน
บางระบบอาจใช้เบรกเกอร์ที่มีคุณสมบัติตัดแยกวงจรได้ แต่ต้องตรวจสอบตามมาตรฐานและแบบของวิศวกร
แม้จะติดตั้ง SPD ฝั่ง DC แล้ว ฝั่ง AC ก็อาจยังต้องมี SPD เพื่อป้องกันแรงดันกระชากที่มาจากระบบไฟฟ้าภายนอกหรือเกิดจากการสวิตช์
IEC 61643-32 ครอบคลุมหลักการเลือกและติดตั้ง SPD ทั้งด้าน DC และด้าน AC ของระบบ PV
ตำแหน่งติดตั้งอาจอยู่ที่
ตู้ AC ใกล้อินเวอร์เตอร์
ตู้เมนของอาคาร
จุดรับไฟเข้าหลัก
ตู้ย่อยที่เชื่อมต่อระบบโซลาร์
หากเดินสายระหว่างอินเวอร์เตอร์กับตู้เมนเป็นระยะไกล อาจต้องประเมินการติดตั้ง SPD มากกว่าหนึ่งตำแหน่ง
การเลือกอุปกรณ์ป้องกันไฟรั่วต้องสัมพันธ์กับชนิดของอินเวอร์เตอร์และข้อกำหนดของผู้ผลิต เพราะอินเวอร์เตอร์บางรุ่นอาจสร้างกระแสรั่วที่มีองค์ประกอบ DC หรือมีวงจรตรวจจับกระแสรั่วในตัว
จึงไม่ควรเลือก RCCB หรือ RCBO จากค่ากระแสตัดเพียงอย่างเดียว แต่ต้องตรวจ
ชนิดของอุปกรณ์ป้องกันไฟรั่ว
ระบบต่อลงดินของอาคาร
คุณสมบัติอินเวอร์เตอร์
คู่มือผู้ผลิต
กระแสรั่วรวมของวงจร
ข้อกำหนดของการไฟฟ้า
หากเลือกชนิดไม่เหมาะสม อุปกรณ์อาจตัดบ่อย หรืออาจตรวจจับความผิดปกติบางรูปแบบได้ไม่ครบถ้วน

โครงแผง รางยึด ตู้อุปกรณ์ และส่วนโลหะที่อาจสัมผัสได้ ควรเชื่อมต่อระบบสายดินหรือระบบประสานศักย์ตามแบบติดตั้ง
หน้าที่หลักคือ
ลดความต่างศักย์ระหว่างส่วนโลหะ
ช่วยให้อุปกรณ์ป้องกันทำงานเมื่อเกิดความผิดปกติ
ระบายกระแสผิดปกติลงระบบสายดิน
สนับสนุนการทำงานของ SPD
ลดความเสี่ยงไฟฟ้าดูด
IEC 62548-1 ครอบคลุมข้อกำหนดด้านการต่อลงดินของชุดแผง PV และอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้อง
ไม่ควรต่อสายดินแบบแยกแท่งโดยไม่มีการประสานกับระบบสายดินหลักของอาคาร เพราะอาจเกิดความต่างศักย์ระหว่างระบบในช่วงฟ้าผ่าหรือไฟฟ้าขัดข้อง
การติดตั้งแผงบนหลังคาไม่ได้หมายความว่าต้องติดตั้งล่อฟ้าใหม่ทุกหลัง แต่ต้องประเมินความเสี่ยงจากลักษณะอาคาร ความสูง พื้นที่ตั้ง ระบบล่อฟ้าเดิม และระยะห่างระหว่างแผงกับส่วนรับฟ้า
IEC TR 63227 กล่าวถึงการป้องกันระบบ PV จากผลกระทบของฟ้าผ่าและแรงดันกระชากจากบรรยากาศโดยเฉพาะ
หากอาคารมีระบบป้องกันฟ้าผ่าเดิม ต้องตรวจว่า
แผงอยู่ในเขตคุ้มครองหรือไม่
ระยะห่างจากสายล่อฟ้าเพียงพอหรือไม่
ต้องเชื่อมประสานศักย์หรือไม่
SPD ต้องใช้ประเภทใด
แนวสาย DC อยู่ใกล้ตัวนำลงดินหรือไม่
ควรให้วิศวกรประเมิน ไม่ควรต่อโครงแผงเข้ากับสายล่อฟ้าโดยตรงโดยไม่มีการออกแบบ
อินเวอร์เตอร์เชื่อมต่อโครงข่ายควรหยุดการทำงานเมื่อแรงดันหรือความถี่ของระบบไฟฟ้าอยู่นอกช่วงที่กำหนด
ระบบอาจประกอบด้วยการป้องกัน
แรงดันสูงเกิน
แรงดันต่ำเกิน
ความถี่สูงเกิน
ความถี่ต่ำเกิน
การสูญเสียแหล่งจ่ายจากโครงข่าย
การจ่ายกระแสตรงเข้าสู่ระบบ AC
ความผิดปกติของเฟส
ค่าการตั้งและเวลาตัดต้องเป็นไปตามข้อกำหนดของการไฟฟ้า ไม่ควรปรับเองเพื่อให้ระบบไม่ตัด
ก่อนเลือกควรตรวจสอบ
มาตรฐานผลิตภัณฑ์
รายการรุ่นที่การไฟฟ้ายอมรับ
ช่วงแรงดันรับเข้า
กระแสสูงสุดต่อ MPPT
ระดับการป้องกันฝุ่นและน้ำ
ระบบตรวจจับไฟรั่ว
ระบบ Anti-Islanding
ระบบตรวจจับอาร์ก หากมี
การรับประกันและบริการหลังการขาย
ระบบโซลาร์เซลล์แบบ Hybrid หรือระบบกักเก็บพลังงานมีความซับซ้อนกว่าระบบ On-Grid ทั่วไป เพราะมีแหล่งพลังงานเพิ่มอีกหนึ่งชุด
ควรพิจารณาเพิ่มเติม เช่น
ฟิวส์หรือเบรกเกอร์ฝั่งแบตเตอรี่
สวิตช์ตัดแยกแบตเตอรี่
ระบบบริหารจัดการแบตเตอรี่ หรือ BMS
ระบบป้องกันชาร์จเกินและคายประจุเกิน
ระบบตรวจอุณหภูมิ
ระบบระบายอากาศหรือควบคุมอุณหภูมิ
ระบบดับเพลิงตามประเภทและขนาด
สายไฟและขั้วต่อที่รองรับกระแสสูง
ตู้หรือพื้นที่ติดตั้งที่เหมาะสม
ป้ายเตือนแหล่งพลังงานสำรอง
PEA ระบุว่าการติดตั้งระบบกักเก็บพลังงานร่วมกับ Solar Rooftop ต้องดำเนินการตามมาตรฐานทางวิศวกรรมของการไฟฟ้าฝ่ายจำหน่ายที่เกี่ยวข้อง
เพื่อความปลอดภัย ไม่ควรใช้อุปกรณ์ดังต่อไปนี้ทดแทนกันโดยไม่มีการรับรอง
เบรกเกอร์ AC แทนเบรกเกอร์ DC
SPD ฝั่ง AC แทน SPD ฝั่ง DC
สายไฟทั่วไปแทนสาย PV กลางแจ้ง
คอนเนกเตอร์ต่างยี่ห้อเสียบผสมกัน
สวิตช์ธรรมดาแทน DC Isolator
ฟิวส์ทั่วไปแทนฟิวส์สำหรับงาน PV
รางสายหรือกล่องไฟภายในอาคารไปใช้กลางแจ้ง
อินเวอร์เตอร์ที่ไม่ผ่านข้อกำหนดการเชื่อมต่อโครงข่าย
อุปกรณ์อาจมีรูปร่างคล้ายกัน แต่ค่าพิกัดและความสามารถในการตัดกระแสต่างกัน
DC Isolator
ฟิวส์หรือเบรกเกอร์ DC ตามการออกแบบ
DC SPD
DC Combiner Box หากมีหลายสตริง
สาย PV และคอนเนกเตอร์ที่เข้ากัน
จุดต่อสายดินของโครงแผง
ป้ายเตือนและป้ายระบุสตริง
เบรกเกอร์ AC
สวิตช์ตัดแยก AC
AC SPD
อุปกรณ์ป้องกันไฟรั่วที่เหมาะกับอินเวอร์เตอร์
สายไฟขนาดเหมาะสม
จุดเชื่อมต่อเข้าตู้เมนตามแบบ
ระบบสายดิน
การประสานศักย์
ระบบป้องกันฟ้าผ่าตามการประเมิน
Anti-Islanding
ระบบป้องกันแรงดันและความถี่
ป้ายเตือนแหล่งจ่ายไฟสองทาง
แผนผังวงจร Single Line Diagram
จุดปิดระบบฉุกเฉิน
อินเวอร์เตอร์ที่ผ่านข้อกำหนด
บ้านหรืออาคารที่ติดตั้งโซลาร์เซลล์มีแหล่งจ่ายไฟมากกว่าหนึ่งแหล่ง จึงควรติดป้ายที่ช่วยให้ช่าง เจ้าหน้าที่ดับเพลิง หรือผู้ดูแลอาคารทราบว่า
มีระบบผลิตไฟฟ้าบนหลังคา
มีวงจร DC ที่อาจมีไฟเมื่อมีแสง
จุดตัดระบบ DC อยู่ตรงไหน
จุดตัดระบบ AC อยู่ตรงไหน
ตู้ใดเชื่อมต่อกับอินเวอร์เตอร์
มีแบตเตอรี่หรือไม่
มีไฟย้อนจากแหล่งผลิตหรือไม่
ป้ายควรทนแดด ทนฝน อ่านได้ชัด และติดในตำแหน่งที่มองเห็นง่าย
Call Center : 1160
Facebook : ChangDeeService
Line Official : @Changdee
TikTok : changDofficial